İlk saksımı bir bakkal önündeki tezgâhtan almıştım; adını bile bilmediğim, yaprakları tozlu bir bitkiydi. İki hafta içinde kuruttum. O kuruyan bitki bana bahçeciliğin kitaptan değil, ellerinizi toprağa sokarak öğrenilen bir uğraş olduğunu anlattı. Bugün balkonumda domates olgunlaşıyor, mutfak penceremde fesleğen kokuyor. Bu sitede tam olarak o yolu, yani ev bahçeciliği serüvenimin başından bugüne öğrendiklerimi paylaşıyorum — hem denemelerimi hem de yaptığım hataları.
Bana en çok sorulan soru şu: "Benim bahçem yok, ne yapabilirim ki?" Ben de yıllarca dört metrekarelik bir balkonla idare ettim. Alan meselesi sandığınız kadar belirleyici değil; belirleyici olan ışık, sabır ve düzenli ilgi. Bir de şu var: Toprakla uğraşmanın insanın kafasını toparlamasına yaptığı katkıyı hafife almayın. Zor bir haftadan sonra kuru yaprakları ayıklamak, bende hiçbir uygulamanın yapamadığı bir sakinlik yaratıyor; bahçeciliğin ruh sağlığına dokunan tarafını ayrıca ele aldım.
Sıralamayı önemsiyorum, çünkü ben tersinden başlayıp çok bitki kaybettim. Önce yetiştireceğiniz yeri tanıyın: Balkonunuz sabah mı güneş alıyor, öğleden sonra mı? Güneşin ve gölgenin bahçe düzenindeki rolünü anlamak, hangi bitkiyi nereye koyacağınızı baştan çözer. Ardından toprak gelir; harç seçimi ve hazırlığı, bitkinin kaderini büyük ölçüde belirler. Bunlar oturduktan sonra balkon bahçesi kurmaya, hatta küçük bir ev sebze bahçesine geçmek şaşırtıcı derecede kolaylaşıyor.
Bahçe takvimle yaşar. Yaz için dayanıklı ve gösterişli bitkileri, kış için ise soğuktan koruma yöntemlerini ayrı ayrı yazdım. Kış aylarında dışarısı durgunlaşırken ev içinde yetiştirilebilen bitkilerle ilgilenmeyi seviyorum; hem eliniz alışkanlığını korur hem de ilkbaharda çoğaltmak için hazır fideniz olur. Aşıyla ve çelikle çoğaltma da tam bu döneme denk gelen, öğrenmesi keyifli bir iş.
Size tek bir tavsiye vereceksem: Üç saksıyla başlayın, hepsini aynı hafta almayın. Birini kurutun, birini kurtarın, üçüncüsünü ondan öğrendiğinizle büyütün. Aradığınız konu hangisiyse oradan devam edin — sıralı ilerlemek zorunda değilsiniz, çünkü bu iş yaparken öğrenilir.